Araç güvenliği yönetmeliğinde önemli değişiklikler

Resmî Gazete’de yayımlandı: Araç güvenliği kuralları değişti

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı tarafından hazırlanan “Motorlu Araçlar ve Römorkları ile Bunlar İçin Tasarlanan Aksam, Sistem ve Ayrı Teknik Ünitelerin Genel Güvenliği ve Yapım Özellikleri Hakkında Yönetmelik”’te önemli değişiklikler yapıldı. Resmî Gazete’nin 33019 sayılı nüshasında yayımlanan düzenleme, araç güvenliği, izlenebilirlik, çekme kabiliyeti ve plaka standartlarını kapsıyor.

Araç boyutlarında istisna düzenlemesi

Yönetmeliğin 6. maddesinde yapılan değişiklikle, Avrupa Birliği (AB) mevzuatına paralel olarak, azami boyutları aşan araçlara tip onayı verilmesine imkân tanındı. Ancak bu araçlarda “izin verilen azami boyut istisnası” ibaresi tip onayı belgelerinde açıkça yer alacak. Ayrıca bölünemez yüklerin taşınması için özel tasarlanan araçlara da tip onayı verilebilecek.

İkinci arka plaka şartı

maddede yapılan düzenlemeye göre, O3 ve O4 kategorisi araçlar için ikinci arka tescil plakası zorunlu hale geldi. 7 Temmuz 2026’dan itibaren, ulusal makamlar teknik şartlara uymayan bu tip araçların piyasaya arzına, tesciline ve hizmete girişine izin vermeyecek.
Tip onay kuruluşları da aynı tarihten itibaren, plaka montajı ve sabitlenmesi teknik şartlarına uymayan araçlara AB tip onayı vermeyecek.

VIN numarası zorunlu hale geliyor

Yönetmelikte öne çıkan en önemli yeniliklerden biri de Araç Tanıtım Numarası (VIN) ile ilgili düzenleme oldu. Artık her aracın üzerine benzersiz bir VIN işaretlenmesi şart olacak. İmalatçılar, VIN numarası sayesinde aracın 30 yıl boyunca izlenebilirliğini sağlamakla yükümlü tutulacak.

Bu düzenleme ile araçların kimliklendirilmesi ve izlenebilirliği daha güvenilir hale gelecek.

Çekme kabiliyeti düzenlemesi

Eklenen yeni hükümlerle birlikte, araçların yolda kaldığında güvenli şekilde çekilebilmesi için çekme kabiliyeti standartları getirildi. Buna göre:

Araç, özel alet gerekmeksizin çekilebilir olmalı,
Kullanıcı kılavuzunda hız ve mesafe sınırlamaları açıkça belirtilmeli,
En az 10 dakika içinde 100 metre çekme mesafesi sağlanabilmeli.
Ayrıca elektrikli araçlar için, çekme sırasında tekerleklerin dönmesinin mümkün olmadığı hallerde yol yardımına özel talimatlar sunulması zorunlu olacak.

Ön cam yıkama sisteminde yenilik

Ön cam yıkama sistemlerinde de önemli bir düzenleme yapıldı. Yeni şartlara göre, püskürtme ağızları tıkandığında sistemin aşırı basıncı azaltacak şekilde tasarlanması zorunlu olacak. Bu sistemler, aracın diğer bölümlerine zarar vermeden çalışmalı ve kullanıcı müdahalesi olmadan tekrar devreye girebilmeli.

Soğuk hava testlerinde standart değişikliği

Ek VI’da yapılan değişikliklerle, araçların soğuk hava odalarında test edilmesine dair ayrıntılar güncellendi. Test öncesinde ön camların belirli kimyasallarla temizlenmesi, ortam sıcaklıklarının sabitlenmesi ve buharlama testlerinin standart hale getirilmesi şart koşuldu.

Yürürlük tarihleri

7 Temmuz 2026 itibarıyla ikinci arka plaka şartı uygulanmaya başlayacak.
7 Temmuz 2027 tarihinden itibaren ise çekme kabiliyeti standartlarına uymayan araçların piyasaya arzına izin verilmeyecek.
Yönetmelikteki diğer hükümler ise yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
Bakanlık yürütüyor
Yönetmelik hükümlerini Sanayi ve Teknoloji Bakanı yürütecek.