Çanakkale’de Süne Alarmı: Yanlış İlaçlama %100 Zarara Yol Açabilir

Dünyada ve Türkiye’de temel besin maddesi olan buğday, bu yıl Çanakkale’de kritik bir süreçten geçiyor. Buğdayın en önemli zararlılarından biri olan süne (Eurygaster spp.), verim ve kaliteyi doğrudan etkileyen başlıca tehdit olarak öne çıkıyor.

Uzmanlar, süne popülasyonunun yoğun olduğu dönemlerde mücadele edilmemesi halinde ürün kaybının yüzde 100’e kadar ulaşabileceğine dikkat çekiyor. Bu durum, sadece çiftçiyi değil, sofralara ulaşan ekmeğin kalitesini ve miktarını da doğrudan etkiliyor.

500 BİN DEKARDA YOĞUN TAKİP: SAHADA NELER OLUYOR?

Çanakkale genelinde 2026 yılı süne mücadelesi kapsamında 20 ekip ve 88 teknik personel sahada aktif olarak görev yapıyor. Toplam 500 bin dekarlık alanda yürütülen çalışmalar, sezon boyunca aralıksız devam ediyor.

22 Nisan 2026 itibarıyla başlatılan “kıymetlendirme sürvey” çalışmalarıyla, kışlaktan ovaya inen süne popülasyonunun yoğunluğu metrekare bazında ölçülüyor. Bu veriler, alınacak mücadele kararlarının temelini oluşturuyor.

HANGİ ÇALIŞMALAR YAPILIYOR? KARAR NASIL VERİLİYOR?

Süneyle mücadelede tek bir yöntem değil, birden fazla bilimsel çalışma birlikte yürütülüyor. Bunlar arasında; sonbahar ve ilkbahar kışlak sürveyleri, kıymetlendirme sürveyleri, yumurta parazitoit sürveyleri ve nimf sürveyleri yer alıyor.

Tüm bu veriler değerlendirildikten sonra ekonomik zarar eşiği dikkate alınarak kimyasal mücadeleye gerek olup olmadığına karar veriliyor. Yani her tarlada ilaçlama yapılması gerekmiyor.

EN KRİTİK SORU: NE ZAMAN İLAÇLAMA YAPILMALI?

Uzmanların en net uyarısı ise bu noktada geliyor. İlaçlama zamanının birçok kriter göz önünde bulundurularak belirlendiği vurgulanıyor. Bu nedenle çiftçilerin, İl ve İlçe Tarım Müdürlükleri tarafından yapılacak resmi “kimyasal mücadele ilanını” beklemesi gerekiyor.

İlan yapıldığı günlerde ise hava koşulları dikkate alınarak, gecikmeden ruhsatlı ilaçlarla mücadeleye başlanması büyük önem taşıyor.

DOĞAL DENGE UYARISI: HER İLAÇLAMA DOĞRU MU?

Her köy ve her tarla için aynı kararın geçerli olmadığına dikkat çekiliyor. Özellikle yumurta parazitlenme oranının yüksek olduğu ve nimf yoğunluğunun düşük kaldığı bölgelerde kimyasal mücadele önerilmiyor.

Bu durumlarda yapılan gereksiz ilaçlamalar hem doğaya zarar veriyor hem de çiftçiye ek maliyet oluşturuyor.

GÖZDEN KAÇAN DETAY: “TRİSSOLCUS” NEDEN ÖNEMLİ?

Uzmanlar, süneyle mücadelede doğal düşmanların korunmasının kritik olduğuna vurgu yapıyor. Özellikle “Trissolcus” adı verilen faydalı arıcık türü, süne yumurtalarını parazitleyerek zararlının çoğalmasını doğal yolla engelliyor.

İlaçlama yapılmaması gereken alanlarda bu faydalı türlerin korunması, uzun vadede daha etkili bir mücadele sağlıyor.

ARICILARA HAYATİ UYARI: SAATLER DEĞİŞTİRİLMELİ

Sadece çiftçiler değil, arıcılar da bu süreçten doğrudan etkileniyor. Özellikle arıcılık faaliyetlerinin yoğun olduğu bölgelerde ilaçlamaların arıların aktif olmadığı saatlerde yapılması gerekiyor.

Aksi halde, arı kayıpları yaşanabileceği ve bunun hem üretime hem de ekosisteme zarar vereceği belirtiliyor.

GERÇEK NE? NEDEN “BEKLEYİN” DENİYOR?

Tüm bu uyarıların temelinde tek bir neden yatıyor: Doğru zamanda, doğru yerde ve doğru yöntemle mücadele.

Uzmanlara göre erken ya da bilinçsiz yapılan ilaçlamalar, hem süneyle mücadelede etkisiz kalıyor hem de doğaya zarar veriyor. Bu yüzden çiftçilerin resmi ilanları takip etmesi ve yalnızca gerekli görülen alanlarda müdahale etmesi isteniyor.

Çanakkale’de yürütülen bu kapsamlı çalışma, sadece bu yılın hasadını değil, gelecekteki üretim dengesini de doğrudan etkileyecek. Gözler şimdi yapılacak resmi ilanlarda ve sahadan gelecek yeni verilerde.